Manisa Şehir Hastanesi psikologlarından Ayşe Nur Yıldırım, Türk Dil Kurumu’nun 2025 yılı kelimesi olarak seçtiği "dijital vicdan" kavramının, dijital ortamlarda etik, empati ve sorumlu davranış bilincinin güçlendirilmesi açısından büyük önem taşıdığını vurguladı.
Türk Dil Kurumu tarafından 2025 yılının kelimesi olarak seçilen "dijital vicdan" kavramı, dijitalleşmenin birey ve toplum üzerindeki psikolojik etkilerini yeniden gündeme taşıdı. Manisa Şehir Hastanesi psikologlarından Ayşe Nur Yıldırım, dijital vicdan kavramına ilişkin bilgilendirici açıklamalarda bulunarak, dijital ortamlarda etik ve sorumlu davranışın önemine dikkat çekti.
Psikolog Ayşe Nur Yıldırım, dijitalleşmenin yalnızca teknolojik bir dönüşüm olmadığını, aynı zamanda bireylerin duygu, düşünce ve davranışlarını da şekillendirdiğini belirtti. Dijital vicdanın, bireyin dijital ortamlarda sergilediği tutum ve davranışları sorgulama becerisi olduğunu ifade eden Yıldırım, özellikle sosyal medya kullanımında bu farkındalığın büyük önem taşıdığını vurguladı.
Yıldırım, dijital vicdanın; bir yorum yazmadan önce durabilmek, bir bilgiyi paylaşmadan önce doğruluğunu sorgulamak ve ekranın arkasındaki kişinin gerçek bir hayatı ve duyguları olduğunu hatırlamak anlamına geldiğini söyledi. Dijital ortamda kurulan iletişimin, bireylerin ruh sağlığı üzerinde doğrudan etkili olabildiğine dikkat çeken Yıldırım, "Bir tuşla yazılan cümleler, bir insanın özgüvenini, ruh halini ve hayata bakışını değiştirebilir. Empati kurulmadan yapılan her dijital davranış, toplumun psikolojisini etkileyen bir iz bırakır" dedi.
"Bir ekran karşısında değil, bir insanın karşısındaymış gibi davranabilmek gerekir"
Dijital vicdanın teknolojiyi suçlamak yerine bireysel sorumluluk almayı gerektirdiğini ifade eden Yıldırım, "Kendi davranışımızın karşı tarafta nasıl bir duygu oluşturacağını düşünebilmek, dijital vicdanın temelidir. Bir ekran karşısında değil, bir insanın karşısındaymış gibi davranabilmek gerekir" şeklinde konuştu.
Koruyucu ruh sağlığı yaklaşımı kapsamında toplumun bilinçlendirilmesinin önemine değinen Yıldırım, dijital dünyanın iyi ya da kötü olmasının tamamen kullanıcıların tutumlarıyla şekillendiğini belirtti. Daha şefkatli, etik ve bilinçli bir dijital kültürün inşa edilmesi gerektiğini vurgulayan Yıldırım, "Dijital vicdan, günümüzde her zamankinden daha fazla ihtiyaç duyduğumuz bir kavram" ifadelerini kullandı.
