Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi (ALKÜ) Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Haluk Erdoğan, kene kaynaklı Kırım Kongo Kanamalı Ateş (KKKA), Akdeniz Benekli Ateşi (ABA) ve Lyme hastalığı konusunda Alanyalılara uyarılarda bulunarak tedbirler ve kene çıkarılmasıyla ilgili bilgiler verdi.
Türkiye’de Sağlık Bakanlığı, yaz aylarıyla birlikte artan kene vakalarına karşı mücadelesini hızlandırırken Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi (ALKÜ) Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Haluk Erdoğan da bu konuda yapılması gerekenler hakkında önemli bilgiler verdi. Prof. Dr. Erdoğan, Alanya’da daha önce görülen KKKA, ABA ve Lyme hastalığı hakkında genel bilgilendirmelerde bulundu. Dünyada 900 kene türünden 56’sının Türkiye’de yaşadığını söyleyen Prof. Dr. Erdoğan, küresel ısınma ve iklim değişikliği nedeni ile kene popülasyonunda artışların beklendiğini belirti.
Alanya’da KKKA’ya dikkat
Sağlık Bakanlığı verilerine göre 2002 yılından beri 17 bin 132 KKKA vakasından 819’u ölümle sonuçlandı. Ülkemizde havaların ısınması ile kene kaynaklı KKKA’ya bağlı ölümler gündemdeki yerini koruyor. KKKA hastalığına Hyalomma marginatum adlı kenenin taşıdığı bir virüsün neden olduğunu hatırlatan Prof. Dr. Erdoğan, "İnsanlara kene tutunması, kene ile temas (kene kırma), virüsü taşıyan hayvanların kanlarına ve vücut sıvılarına korunmasız temas ile bulaşır. Hastalığın sık görüldüğü bölgede yaşayanlar, ziyaretçiler, çiftçiler, hayvancılık yapanlar risk grubudur. KKKA hastalığın başlıca belirtileri yüksek ateş, halsizlik, kas ve eklem ağrıları, bulantı, kusma, ishal, karın ağrısı gibi özgül olmayan belirtilerdir. Birkaç gün sonra şuur bulanıklığı, huzursuzluk, uyuma hali, kanamalar takip eder. Alanya’da da gördüğümüz ve bildirimini yaptığımız KKKA olguları oldu. Alanya vakaların sık yaşandığı bölge olmasa da zaman zaman vakalar çıktığı için dikkatli olunması gerekiyor" dedi.
Köpek kenesi ABA hastalığı getiriyor
Prof. Dr. Haluk Erdoğan, Alanya’da görülen bir diğer kene kaynaklı hastalığın ise ABA hastalığı olduğunun altını çizdi. Ülkemizde ABA vakaların büyük kısmının Haziran-Eylül arası dönemde görüldüğüne dikkat çeken Prof. Dr. Erdoğan, "Etkeni Rickettsia conorii bakterisidir ve kaynağı köpek kenesidir. Yüksek ateş, benekli deri döküntüleri ve kenenin ısırdığı yerde eskar (siyah nekrotik lezyon) ABA’nın klasik triadını oluşturur. ABA genellikle iyi seyirli bir hastalık olmasına rağmen olguların yüzde 5-10’unda ciddi komplikasyonlar ortaya çıkar. Bu komplikasyonlar altta yatan hastalığı olanlarda ve ileri yaşta daha sık görülür. ABA’da ölüm yüzde 1-5 oranında gelişir. Erken ve uygun antibiyotik tedavisi komplikasyonları ve ölümün azaltması açısından önemlidir" uyarılarında bulundu.
Büyük taklitçi Lyme hastalığı
İxodes türü kenelerin neden olduğu Lyme hastalığı konusunda da bilgilendirme yapan Prof. Dr. Erdoğan, "Avrupa ve Amerika’da yaygın olan bakteriyel (Borrelia burgdorferi) bir hastalıktır. Hastalık yelpazesinin genişliği nedeniyle büyük taklitçi olarak da isimlendirilmiştir. Ülkemizde de bildirimler yapılmaktadır. Hastalığın ilk tanısında kullanılan tarama testlerinin mutlaka Western Blot testi ile doğrulanması gerekmektedir. Doğrulaması yapılmamış tarama testleri hem hekim hem de hasta için kafa karışıklığına neden olmaktadır" dedi.
Kene kaynaklı hastalıklardan korunmak için alınacak tedbirler
Alanya’da kene kaynaklı hastalıklar arasında KKKA, ABA, Lyme hastalığının rastlanabileceği dile getiren Prof. Dr. Erdoğan, "Diğer kene kaynaklı hastalıklar için ileri çalışmalara ihtiyaç vardır. Kene kaynaklı hastalıklardan korunmak için kırsal alanlarda ve pikniklerde uzun pantolonlar giyilmeli ve pantolonlar çorap içine yerleştirilmelidir. Kenenin kolay görülebilmesi için açık renkli kıyafetler tercih edilmelidir. Eve döndükten sonra vücutta kene olup olmadığına dikkatlice bakılmalıdır. Saçlı deriler, kıvrım bölgeleri gibi gözden kaçabilecek bölgelere ayrıca dikkat edilmelidir. Kene görüldüğünde çıplak elle çıkarılmamalıdır. Bir sağlık merkezine yakınsanız orada çıkarttırabilirsiniz. Uzaksanız kene vakit geçirmeden vücutta çıkarılmalıdır. Eldiven, kumaş, vb. ile keneyi cilde yakın kısmından, baş kısmından tutarak çıkarılmalıdır. Cımbızınız varsa keneyi tutarak çıkarabilirsiniz. Kene çıkarılmadan önce keneyi kusturacak alkol, yanıcı, vb. hiçbir madde kenenin üzerine uygulanmamalıdır" ifadelerine yer verdi.
