Giresun Eğitim ve Araştırma Hastanesinde demans hastalarının beslenmesinde geliştirilen yeni yöntem tıp literatürüne girdi. Tıp liratatürüne
"Karadeniz PEG Kuralı" olarak giren yeni yöntem, demans tedavisinde güvenli beslenme imkanı sunuyor.
Giresun Eğitim ve Araştırma Hastanesi Gastroenteroloji Anabilim Dalı (ABD) Başkanı Prof. Dr. Ahmet Cumhur Dülger, modern çağın en yaygın nörolojik hastalıklarından olan alzaymır tipi demans ve diğer demans türlerinde hastaların en büyük problemlerinden birinin beslenememe, yutamama, yutmayı unutma veya aspirasyon riskine bağlı ölümcül komplikasyonlar olduğunu belirtti. Demans hastalarının uzun dönem beslenme desteğinde kullanılan Perkütan Endoskopik Gastrostomi (PEG) işlemini yıllardır uyguladıklarını kaydeden Dülger, dünyada eksikliği bulunan önemli bir klinik ihtiyaca yanıt verecek yeni bir değerlendirme sistemi geliştirdiklerini açıkladı. Prof. Dr. Dülger, "PEG uygulanacak hastalarda nörolojik endikasyonların yanı sıra dahiliye ve gastroenteroloji açısından ek bir değerlendirme yapılabilir mi sorusundan yola çıktık. Bu doğrultuda karaciğer yağlanmasının olmaması ve fibrozis skorunun düşük olması gibi iki temel ultrasonografik kriteri esas alan yeni bir skorlama sistemi oluşturduk. Bu çalışmayı ‘Karadeniz PEG Kuralı (Karadeniz PEG Rule)’ adıyla uluslararası bilimsel platformda sunduk ve bildiri kabul edildi. Yaklaşık 150 hasta üzerinde bir yıllık veri ile oluşturduğumuz bu sistemin sonuçları oldukça tutarlı. PEG uygulanan hastalarımızın hiçbirinde anlamlı karaciğer yağlanması veya yüksek fibrozis skoru bulunmadığını gördük. Dahiliye ve gastroenteroloji uzmanları olarak, nöroloji ile konsültasyon yapıldıktan sonra hastaya PEG uygulanmasına yönelik daha bilimsel ve objektif bir karar mekanizması oluşturmuş olduk. Bu kriter zincirini artık bir klinik doktrin haline getirdik ve dünya tıbbına ilk kez entegre etmiş bulunuyoruz" dedi.
"Bulgularımız klinik açıdan doğru olduğunu gösterdi"
Gastroenteroloji Uzmanı Dr. Gökhan Aydın, çalışmanın tek merkezli olmasına rağmen oldukça güçlü klinik veriye dayandığını vurguladı. Demans ve alzaymır hastalarının çoğunun uzun süreli yataklı bakım gerektirdiğini belirten Aydın, "Bu hastalara PEG endikasyonunu çoğunlukla nöroloji uzmanları koyuyor ve kararlar çoğu zaman refleks kaybı, geçirilmiş serebrovasküler olay veya belirgin nörolojik sekeller üzerine kuruluyordu. Ancak literatürde bu hastalara PEG uygulanmasına yönelik net bir biyokimyasal veya radyolojik kriter seti bulunmuyordu. Biz de kendi hastalarımız üzerinden bir değerlendirme yaparak, daha objektif ölçütler belirlemeyi amaçladık. Demans hastalarının çoğu kaşektik, yaşlı ve beslenme yetersizliği olan hastalar olduğu için ilk olarak karaciğer yağlanması ve fibrozis skorlarını inceledik. Hastalarımızın büyük çoğunluğunda karaciğer yağlanmasının olmadığını ve fibrozis skorlarının düşük olduğunu gördük. Bu nedenle ‘Karadeniz PEG Kuralı’ kapsamında bu iki parametreyi kullanarak PEG uygulanabilirliğini daha bilimsel bir zemine oturttuk. Bulgularımız, bu kriterlerin klinik açıdan anlamlı olduğunu gösteriyor" şeklinde konuştu.
"Sağlık hizmetinin yanı sıra bilimsel çalışmalara da imza atıyoruz"
Giresun Eğitim ve Araştırma Hastanesi Başhekimi Prof. Dr. Atilla Çıtlak, Gastroenteroloji Kliniğinin bölgesel ölçekte yoğun hizmet veren bir birim olduğunu belirterek, yoğun iş yüküne rağmen böyle bilimsel bir çalışmaya imza atılmasını memnuniyetle karşıladığını ifade etti. Çıtlak, "Hastanemiz bölgemizin en yoğun merkezlerinden biri. Buna rağmen hem klinik hizmetin hem de bilimsel üretimin aynı anda çok başarılı şekilde yürütülmesi bizim için gurur verici. ’Karadeniz PEG Kuralı’ gibi uluslararası düzeyde kabul gören yeni bir klinik yaklaşımın geliştirilmesi, hem kurumumuzu hem de ülkemizin bilimsel görünürlüğünü artıracaktır. Emeği geçen tüm ekip arkadaşlarıma teşekkür ediyorum" diye konuştu.
