Aytmatov’un başyapıtı
KÜLTÜR SANAT 30.09.2025 15:22:36 0

Aytmatov’un başyapıtı "Cemile" Ortak Türk Alfabesi ile yeniden yayımlanıyor

Aytmatov’un başyapıtı "Cemile" Ortak Türk Alfabesi ile yeniden yayımlanıyor

Cengiz Aytmatov Enstitüsü tarafından Ortak Türk Alfabesi ile hazırlanan özel basım ’Cemile’ romanının tanıtımı MHP Genel Başkan Yardımcısı İlyas Topsakal tarafından gerçekleştirildi. Türkçeye ve alfabenin önemine vurgu yapan Topsakal, "Cengiz Aytmatov Enstitüsü olarak yalnızca edebiyatla değil, sanatın evrensel diliyle de Türk dünyasının birliğini taçlandırıyoruz" dedi.
MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli tarafından kurulan Cengiz Aytmatov Enstitüsü’nün hazırladığı Cengiz Aytmatov’un ünlendiği eseri ’Cemile’nin Ortak Türk Alfabesi ile özel basımının tanıtım toplantısı gerçekleştirildi. MHP Genel Başkan Yardımcısı ve Cengiz Aytmatov Enstitüsü Başkanı İlyas Topsakal tarafından gerçekleştirilen başyapıt ’Cemile’nin Ortak Türk Alfabesi ile hazırlanan özel basımının tanıtım toplantısı MHP Genel Merkezi’nde düzenlendi.
Milletleri ayakta tutan gücün onların kültürleri olduğunu vurgulayan Topsakal, "Türk milleti binlerce yıllık tarihi boyunca kültürel değerlerine sarılarak varlığını korumuş, destanlarıyla, sanat eserleriyle, edebiyatıyla geleceğe yürümüştür. Bugün bu büyük miras, Türk Devletleri Teşkilatı’nın kurulmasıyla daha da kurumsallaşarak gönül köprüleriyle geleceğe taşınmaktadır" ifadelerini kullandı.

"Ortak alfabe girişimleri zorla kesintiye uğratılmıştır"
Türk edebiyatının ortak geçmişinin hafızası ve ortak geleceğin teminatı ve tüm insanlığın evrensel yazarı Cengiz Aytmatov’un başyapıtı ’Cemile’nin Türk milletini aynı satırlarda buluşturan kültür köprüsü olduğunu vurgulayan Topsakal, "Türk toplulukları arasında gönül bağlarını daha da kenetlemek amacıyla Türk Devletleri Teşkilatı bünyesinde düzenlenen toplantılarla ortak alfabe çalışmaları resmen başlatılmış, kısa süre içerisinde 34 harften oluşan Latin esaslı Türk alfabesi üzerinde mutabakata varılmıştır. Ortak alfabe her lehçenin ses ihtiyaçlarına göre belirlenmiş ve akabinde; Özbekistan, Kazakistan ve Kırgızistan alfabelerini kendileri ses karşılıklarına göre oluşturmuş, bu kapsamda Kırgızistan da 29 harfi kabul etmiştir. Ortak alfabe düşüncesi, aslında çok daha köklü bir geçmişe dayanmaktadır. 1920’li yıllarda Sovyetler Birliği sınırları içinde yaşayan Türk halkları için Latin esaslı ’Yaalif’ adı verilen bir alfabe hazırlanmış, bu dönem Türk dünyasının ortak bir yazı sistemi arayışındaki en önemli dönüm noktalarından biri olmuştur. 1 Kasım 1928 tarihinde Türkiye’nin Latin harflerine geçişi, bu sürecin Türk dünyası genelinde yaygınlaşması için güçlü bir örnek teşkil etmiştir. Ne var ki, 1930’ların sonlarına doğru Sovyet yönetiminin uyguladığı baskılar sonucunda Türk topluluklarına farklı Kiril alfabeleri dayatılmış, böylece ortak alfabe girişimleri zorla kesintiye uğratılmıştır. Bu gelişme, Türk dünyasının kültürel bütünlüğüne vurulmuş en ağır darbelerden biri olmuştur" dedi.

"Cemile, Türk dünyasının ortak ruhunu yansıtan bir başyapıttır"
Türk alfabesinin sadece bir yazı sistemi değil, yüzyılı aşan bir kültürel idealin vücut bulmuş hali olduğunu dile getiren Topsakal, "Türk milletinin farklı coğrafyalarda yaşayan evlatlarını aynı kelimelerde buluşturacak, ortak edebiyatın ve ortak bilimin zeminini oluşturacak, sanatta ve kültürde tek bir yürek gibi atmamızı sağlayacaktır. Bugün gelinen noktada ortak alfabe, sadece harfleri değil; geçmişin mirasını, bugünün birliğini ve yarının ortak geleceğini birleştiren bir kültürel köprü haline gelmiştir. Bu köprünün ilk somut adımı ise, Cengiz Aytmatov’un ‘Cemile’ adlı ölümsüz eseriyle atılmıştır. Cemile, yalnızca Kırgız edebiyatının değil, bütün Türk dünyasının ortak ruhunu yansıtan bir başyapıttır. Bugün Cemile’nin ortak Türk alfabesiyle yayımlanması, yalnızca kültürel bir yayın değil; Türk halklarının birlikte okuduğu, birlikte hissettiği ve aynı geleceğe omuz omuza yürüdüğü bir dönüm noktasıdır. Cemile’nin aynı eserde hem Türkiye Türkçesi hem de Kırgız Türkçesinde belirlenen ortak alfabeyle yayımlanması geleceğe dair büyük bir anlam taşımaktadır. Bu adım, genç nesillerin ortak bir yazı üzerinden birbirini daha iyi anlamasına, ortak kimlik bilincinin güçlenmesine, eğitim ve bilim alanında iş birliklerinin artmasına ve kültürel mirasın tek bir ortak dille gelecek kuşaklara aktarılmasına hizmet edecektir" diye konuştu.

"Sanatın evrensel diliyle de Türk dünyasının birliğini taçlandırıyoruz"
Ortak Türk Alfabesi ve Cemile’nin buluşturduğu bu tarihi adımın Bozkır ruhunun yeniden dirilişi olduğuna dikkati çeken Topsakal, şu ifadeleri kullandı:
"Cengiz Aytmatov Enstitüsü olarak yalnızca edebiyatla değil, sanatın evrensel diliyle de Türk dünyasının birliğini taçlandırıyoruz. Liderimiz Devlet Bahçeli Beyefendi’nin himayelerinde; ’Ulu Bozkırın Ruhu - Türk Dünyası Ressamları Cengiz Aytmatov’u Anıyor’ adlı uluslararası resim sergimizin açılışını büyük bir gururla 3 Kasım tarihinde saat 19.00’da İstanbul Zorlu Performans Sanatları Merkezi’nde (Zorlu PSM) gerçekleştireceğiz. Bu sergi, yalnızca bir sanat etkinliği değil; gelenek ile geleceğin, söz ile imgenin, kelime ile fırçanın aynı zeminde buluştuğu bir kültür şölenidir. Türk dünyasının seçkin ressamları, Aytmatov’un felsefesini ve eserlerini tuvale taşıyarak Ulu Bozkırın ruhunu yeniden yaşatacaktır. Katılımınızla bu özel etkinlik, sadece bir anma değil; köklerimizdeki ortaklığın sanatla taçlandığı bir kardeşlik şöleni olacaktır."
Türk Dünyası’nın ortak alfabe kullanımının önemini vurgulayan MHP Genel Başkan Yardımcısı Topsakal, Türkiye’nin Latin Alfabesi’ne geçtiği dönemde Kırgız Türklerinin Manas Destanı’nı Latin Alfabesi ile yeniden yazarak Anadolu’daki Türklerden kopmamayı amaçladıklarını kaydetti.

"Bu merkezler lütfen boş oturmasınlar"
Alanında uzman akademisyenlerle kısa sürede eseri hazırladıklarını aktaran Topsakal, devlet kurumları ve STK’lara çağrıda bulunarak, "Buradan YÖK’e çağrım, her üniversitenin Türk Dünyası Araştırma Merkezleri var. Bu merkezler lütfen boş oturmasınlar. Orada bizim yüzlerce hocamız Türkistan’a gitti, Rusya’ya gitti geldi. Onlar bu konuda uzmanlar, proje yaptırsınlar. İkincisi Diyanet İşleri Başkanlığı’mız. Bu işler camilerde başlar ve oradaki eğitimlerde devam eder. Üçüncüsü STK’lar. STK’lar, vakıflar, dernekler artık boş iş yapmasınlar. İnsanlara hizmet ederken vatanına ve milletine faydalı iş yapsınlar. Dördüncüsü en son devlet kurumları Kültür Turizm Bakanlığı vasıtasıyla ister yapsınlar ister yapamasınlar. Devlet umurunda kültürel işler insana ve özgürlüğe aittir. Devletten her şey beklenmez, biz yapacağız onlar bizi takip edecekler" dedi.

Alanya’da 3 katlı binada yangın paniği

Gercüş’te uyuşturucu ticareti suçundan aranan hükü...

Edirne’de sanal kumarla mücadele

Van’da kaçak akaryakıt ve sentetik hap ele geçiril...

Tarihi miras onlara emanet: Muhtar ve imamdan örne...

Tır karşı şeride geçip araçlara daldı: 1 ölü, 3 ya...

Samsun’da beton mikseri kanala devrildi

Tersane işçilerinin kaldığı evde yangın

Uzungöl’ün çevresinde binlerce kişi horon halkası ...

Burdur’da limon yükü tır şarampole devrildi

107 suç kaydı olan kadın hırsız, polis baskınında ...

Bafra OSB’de un fabrikasında iş kazası: 1 ölü

Bursa’da sahte altın vurgunu: Kuyumcuları dolandır...

Özdemir güven tazeledi

Otomobilin tıra ok gibi saplandığı kaza güvenlik k...

Evinin önündeki parkta ölü bulundu

Afetlerin kahramanları, çığ tatbikatı yaptı

Şarampole devrilen traktör sürücüsü hayatını kaybe...

Otoyol gişelerindeki kazada ölen çift gözyaşlarıyl...

Düğün salonunun çatısı, yağan karın ağırlığına day...

39 yaşındaki adam ölü olarak bulundu

Kahramanmaraş’ta Büyükşehir’den tiyatro şöleni

Gaziantep’te silah kaçakçılığı operasyonu: 1 gözal...

Düz yolda kontrolden çıktı, takla atarak durabildi...

Gaziantep’te kayıp olarak aranan şahıs aracında öl...

Gaziantep’te 1,8 milyon TL değerinde elektronik eş...

İzmir’deki korkunç cinayetin görgü tanığı konuştu:...

Eski eşine vahşeti yaşatan şahsın olay sonrası kaç...

Kardeşleri ve arkadaşlarıyla oynarken tahliye kana...

Sinop’ta samanlık yangını

Bahçelievler’de polyester fabrikasında korkutan ya...

Çorlu’da abart egzozlu otomobile ceza kesildi

İnşaat demirlerinin altında kalan işçi yaralandı

Kavşakta 2 otomobil çarpıştı: 1 yaralı

Turgutlu’da 3 aylık bebek yatağında ölü bulundu

Kasap dükkanına silahlı saldırı: 2 yaralı

SALFOD’tan fotoğrafa ilgi duyanlara uygulamalı atö...

Usta gazeteci Hüsnü Mahalli, ’Medya Buluşmaları’nı...

Gaziantep’te vahşet: Eski eşini kezzapla ağır yara...

Kaybolan 70 yaşındaki adam 20 saatlik arama sonucu...

Endonezya’da heyelan: 7 ölü, 82 kayıp

Kavga sonrası drift yaptı, 2 kişiye çarptı: 159 bi...

Düzce’de pasaj bodrumunda erkek cesedi bulundu

Otomobil şarampole yuvarlandı: Bangladeş uyruklu a...

Son yılların en yoğun kar yağışı, hayatı olumsuz e...

Şizofreni hastası kayıp kadını arama çalışmaları 3...

Başakşehir’de motosiklet kazası: Sürücü hayatını k...

Mersin’de drift yapan sürücüye 58 bin 217 TL ceza

Cuma namazında rahatsızlandı, hayatını kaybetti

Ayvacık’ta iki araç çarpıştı: 2 yaralı

Kontrolden çıkan otomobil takla attı: 1 ölü

Rusya’dan Ukrayna’ya 370’den fazla dron ve 21 füze...

Kavşakta alevli anlar, trafik kilitlendi

Tırla çarpışan otomobilde 5 kişi yaralandı

Dikili Umut Tiyatrosu, umut olmaya devam ediyor

Otomobil tıra arkadan çarptı: 2 ölü, 1 yaralı

Şarampole devrilen otomobilde 2 kişi yaralandı

Güvenlik kameraları ele verdi: Iğdır’da 1 tutuklam...

Evinin çatısına kenevir bahçesi kuran 1 şahıs yaka...

Havaya ateş edip sosyal medyada yayınlayan 8 kişi ...

Sinop’ta litrelerce kaçak ürün ele geçirildi

FTR Uzmanı Doç. Dr. Koca’dan migren açıklaması

Kastamonu’da yasa dışı avlanan 1,5 ton balığa el k...

Kar engel tanımadı: Cihaza bağlı 7 yaşındaki Sinan...

Arnavutköy’de otomobil su kanalına uçtu: Sürücü ya...

Ekipler bu kez itfaiye ekipleri için yol açtı

Otomobil tankere arkadan çarptı: 1 yaralı

Konya’da genç kızın ölümüne neden olan sürücüye 9 ...

2.6° / -1.8°

Alanya’da 3 katlı binada yangın paniği

Gercüş’te uyuşturucu ticareti suçundan aranan hükümlü yakalandı

Van’da kaçak akaryakıt ve sentetik hap ele geçirildi

Tır karşı şeride geçip araçlara daldı: 1 ölü, 3 yaralı

Samsun’da beton mikseri kanala devrildi

Tersane işçilerinin kaldığı evde yangın

Burdur’da limon yükü tır şarampole devrildi

107 suç kaydı olan kadın hırsız, polis baskınında baza altında yakalandı

Bafra OSB’de un fabrikasında iş kazası: 1 ölü

Bursa’da sahte altın vurgunu: Kuyumcuları dolandırdılar, kameralara yakalandılar

Otomobilin tıra ok gibi saplandığı kaza güvenlik kamerasında

Evinin önündeki parkta ölü bulundu

Afetlerin kahramanları, çığ tatbikatı yaptı

Şarampole devrilen traktör sürücüsü hayatını kaybetti

Otoyol gişelerindeki kazada ölen çift gözyaşlarıyla uğurlandı

Düğün salonunun çatısı, yağan karın ağırlığına dayanamadı

39 yaşındaki adam ölü olarak bulundu

Gaziantep’te silah kaçakçılığı operasyonu: 1 gözaltı

Düz yolda kontrolden çıktı, takla atarak durabildi: 1 yaralı

Gaziantep’te kayıp olarak aranan şahıs aracında öldürülmüş halde bulundu